Αδελφέ μου εν Χριστώ,

Το ερώτημά σου είναι βαθύ και αγγίζει ένα από τα πιο δύσκολα θέματα της θεολογίας: την πρόνοια του Θεού, την ελευθερία του ανθρώπου και τη σωτηρία όσων δεν είχαν πρόσβαση στον Χριστό. Ας προσπαθήσουμε να το δούμε με τα μάτια της Ορθόδοξης πίστης.

Πρώτον, πρέπει να θυμόμαστε ότι ο Θεός είναι απολύτως δίκαιος και πανσοφός. Η δική μας πρόσβαση στην αλήθεια δεν είναι θέμα τυχαίας «κατανομής»· ο Θεός βλέπει την καρδιά, την επιθυμία για το καλό και την αναζήτηση της αλήθειας μέσα σε κάθε άνθρωπο, όπου κι αν γεννήθηκε.

Η Ορθόδοξη Παράδοση διδάσκει ότι η σωτηρία συνδέεται με τον Χριστό και τα μυστήρια της Εκκλησίας, αλλά δεν περιορίζεται σε ανθρώπινα όρια και γεωγραφικές συνθήκες. Ο Θεός δεν αφήνει κανέναν άνθρωπο χωρίς τη δική Του χάρη· ακόμα κι αν κάποιος δεν είχε ποτέ επαφή με τα μυστήρια, η καρδιά που αναζητά την αλήθεια μπορεί να ανταποκριθεί στη Χάρη του Θεού με τρόπους που εμείς δεν βλέπουμε.

Αυτό δεν σημαίνει ότι όλα τα δόγματα ή όλες οι θρησκείες είναι «ίσες» με την Εκκλησία. Σημαίνει όμως ότι η φροντίδα του Θεού εκτείνεται πέρα από τα ανθρώπινα όρια, και Εκείνος μπορεί να καθοδηγήσει κάθε ψυχή προς τη σωτηρία με τρόπους που δεν γνωρίζουμε.

Έτσι, η «δικαιοσύνη» του Θεού δεν μετριέται με την τύχη της γέννησης, αλλά με την αγάπη Του, την πρόνοιά Του και την δυνατότητα που δίνει σε κάθε ψυχή να ανταποκριθεί στη Χάρη Του. Όσοι δεν έχουν ακούσει ή δεν έχουν λάβει τα μυστήρια, η σωτηρία τους εξαρτάται από την εσωτερική τους στάση απέναντι στο θέλημα του Θεού και την επιθυμία τους να γνωρίσουν την αλήθεια.

Συνοψίζοντας: η αλήθεια είναι μία, η Χάρη του Χριστού είναι διαθέσιμη σε όλους, και η δικαιοσύνη Του ξεπερνά τα όρια που εμείς βλέπουμε. Γι’ αυτό προσευχόμαστε για κάθε άνθρωπο, ώστε η καρδιά του να φωτιστεί από τον Χριστό, ακόμη κι αν οι συνθήκες της γέννησής του φάνηκαν «άδικες».
εσύ, ως Τούρκος, μέσα στην Τουρκία, μπόρεσες να βρεις τον Χριστό—και αυτό είναι ένα μεγάλο δώρο της χάρης Του.

Μην ανησυχείς που άλλες εκκλησίες δεν σε δέχονται· προσωπικά δεν τις αναγνωρίζω ως Ορθόδοξες, και ίσως αυτό είναι καλό για την ψυχή σου. Σου δίνει την ευκαιρία να μείνεις κοντά στον Χριστό, να προσεύχεσαι και να περιμένεις την έλευσή Του και το έλεός Του.

Σήμερα, και μάλιστα με το διαδίκτυο, οι άνθρωποι μπορούν να βρίσκουν τον Χριστό παντού· έτσι αυτοί που έχουν ανοιχτή καρδιά έχουν την ευκαιρία να Τον γνωρίσουν, ενώ όσοι δεν Τον γνώρισαν ποτέ βρίσκονται υπό την πρόνοια του Θεού. Εκείνος θα κρίνει τον καθένα δίκαια, ανάλογα με την καρδιά του και την ανταπόκρισή του στη Χάρη Του.

Προσευχήσου, μείνε πιστός και να περιμένεις με υπομονή το έλεος του Χριστού· Εκείνος βλέπει και φροντίζει κάθε ψυχή.

Με προσευχές και πατρική αγάπη,
Επίσκοπος Φιλάρετος